Covid-19: Mentaal sterker de Corona Crisis uit?

Covid-19: Mentaal sterker de Corona Crisis uit?

11 min. leestijd

Louis

Louis Zantema

5 juni 2020

Louis is GZ-Psycholoog met een grote passie voor gaming. Een speltraining die therapie biedt is het meest waardevolle wat je dan kunt ontwikkelen: juist voor pijnklachten, die zich op het interessante snijvlak van lichaam en geest bevinden. Zijn streven is zichzelf als therapeut overbodig te maken.

Als psycholoog in een ziekenhuis viel me na een aantal jaren iets op. De veerkracht van de meeste mensen is enorm. Regelmatig werd ik naar een afdeling geroepen. Een patient had iets ontzettends heftigs meegemaakt, daar zou een psycholoog wel op zijn plaats zijn. Vaak genoeg had ik er niet zoveel te zoeken. Tuurlijk, mensen waren geschrokken, soms aangedaan - maar in veel gevallen redden ze zich prima. Even checken of er geen herbelevingen zijn (trauma) en na een kennismaking gegevens achterlaten. Paar weken later telefoontje of bezoekje, en in al die jaren klopte de eerste indruk. De meeste mensen kunnen zo'n situatie prima handelen binnen hun eigen sociale context.

Een andere keer deed ik als behandelaar mee in een studie, waarin ex-kankerpatienten vijf jaar na genezing werden gescreend op depressie. Om vervolgens geincludeerd te worden voor behandeling. Misschien was het toeval, maar waar in de literatuur volop geschreven wordt dat er een grote groep mensen last van somberheid of zelfs een depressie heeft na het overleven van kanker, konden de onderzoekers ze hier niet vinden.

Corona crisis

Ook recent een mooi bericht. 'Bijna twintig procent minder zelfdodingen in afgelopen twee maanden.' Een mooi bericht op 22 mei. Waar experts een maand eerder waarschuwden voor de te verwachten toename aan zelfdodingen, lijkt die voorspelling niet uit te komen. Vooralsnog begrijpt niemand daar een snars van.

Misschien heb ik een positieve bias (zou ik niet erg vinden) of gewoon slechte voorbeelden (met goed resultaat) meegemaakt. Toch, maatschappelijk gezien lijken we het juist wel goed te doen op die Corona crisis. Even uit de context, even rust, even geen collega's/schoonfamilie/docenten in real life. Of dat de reden is? Het lijkt logisch, maar ik weet inmiddels dat 'logische redenen' uiteindelijk vaak niet de juiste blijken. Misschien ligt het wel aan de goede koffie thuis. Of: omdat we allemaal in hetzelfde schuitje zitten hoeven we ons niet te vergelijken met de groep mensen die het 'nog wel' goed hebben.

Hoe het ook zij, laten we vooral ook naar die positieve kant kijken. Voor we onszelf een nocebo aansmeren, omdat experts ons het idee geven dat we hier wel op achteruit zouden moeten gaan. Laten we voorkomen massaal in de 'self-fulfilling prophecy' te stappen dat alles nu wel naar de tering zal gaan (als we een artikel in The Lancet mogen geloven zou dat namelijk wel het geval moeten zijn).

psycholoog corona crisis

Misschien ontdekken we dat we allemaal wel wat meer kunnen hebben dan we dachten. Ik zou niet zo ver willen gaan om het 'verlicht' te noemen, maar beseffen dat juist de tegenslagen en moeilijkheden van deze periode ons karakter vormen. Net zoals de meeste mensen na een lange reis vertellen dat het niet altijd makkelijk was, dat ze niet meer helemaal dezelfde zijn, maar wel een beetje wijzer zijn geworden. Antifragile, sterker door tegenslag.

P.S. Natuurlijk zijn er groepen waar we zeker van weten dat zij psychisch gezien grote kans hebben op last. Een lange IC opname is zowel fysiek als mentaal dermate heftig, dat zowel emotionele, cognitieve als fysieke problemen steevast onderdeel zijn van het 'Post-IC Syndroom'. Toch, in dat soort heftige gevallen hoor je mensen nog vaak genoeg spreken over 'wat het hen geleerd of gebracht heeft' - hoewel daar regelmatig wel echt (psychologische)behandeling bij is komen kijken. Ook zijn er groepen mensen met (forse) psychische klachten, die door het gebrek aan contact met een behandelaar nu meer klachten ontwikkelen.

https://www.ggznieuws.nl/bijna-twintig-procent-minder-zelfdodingen-in-de-afgelopen-twee-maanden/

https://www.113.nl/actueel/wetenschappers-vrezen-toename-suicides

https://www.thelancet.com/journals/lancet/article/PIIS0140-6736(20)30460-8/fulltext

Deel dit artikel