Je gedrag veranderen: Wat als motivatie niet voldoende is?

Je gedrag veranderen: Wat als motivatie niet voldoende is?

14 min. leestijd

Louis

Louis Zantema

17 juni 2020

Louis is GZ-Psycholoog met een grote passie voor gaming. Een speltraining die therapie biedt is het meest waardevolle wat je dan kunt ontwikkelen: juist voor pijnklachten, die zich op het interessante snijvlak van lichaam en geest bevinden. Zijn streven is zichzelf als therapeut overbodig te maken.

Je gedrag veranderen? De meeste mensen proberen zichzelf te motiveren. Met genoeg energie, positiviteit en motivatie zou ieder doel behaald kunnen worden. Ondertussen blijkt uit de meeste onderzoeken dat zo’n 8% van de goede gewoontes die we starten lukken. Wat blijkt? Jezelf motiveren en positiviteit blijken helemaal geen goede strategie om iets in je leven aan te passen. Wat kun je dan wel doen?

Wat is motivatie?

Motivatie is het positieve gevoel en de energie die je hebt om iets nieuws te beginnen. Als je bijvoorbeeld iets in je leven wil veranderen om je pijn te verminderen, kun je daar in het begin veel zin in hebben. Er is dan ook niks mis met motivatie, het voelt goed! Het probleem is dat de motivatie vaak na een tijdje minder wordt. 

Waarschijnlijk kent iedereen wel de positieve flow die je kunt ervaren als je ergens echt voor wil gaan. Misschien heb je wel een van de blogs gelezen en ben je fanatiek gaan wandelen. Om drie weken later er ineens achter te komen dat je al een paar dagen niet gewandeld hebt…

motivatie sporten

Als de motivatie daalt

Deze tegenslagen gaan vaak samen met een dalende motivatie. Na drie weken jezelf streng toespreken is het positieve er wel vanaf. De energie die je kreeg toen je begon met wandelen is langzaam weggeëbd. Het doet je niet zoveel meer. 

Motivatie is dan ook sterk gekoppeld aan emoties. Zowel positieve als negatieve emoties kunnen motiveren, maar emoties zijn ook wisselend. We houden nooit lange tijd dezelfde emotionele staat vol. Het is dus niet meer dan logisch dat een paar weken nadat je bent gestart met je gezonde gedrag de ‘flow’ die je eerder voelde verdwenen is.

Steeds minder motivatie en energie

En het wordt niet leuker… (aan het eind van de blog wel!). Ons enthousiasme neemt voor de dingen die we ‘moeten doen’. Dingen worden normaal na een tijdje. Ook al is je doel waardevol, het gedrag naar jouw doel toe verveelt vaak flink na een tijd. Na een paar weken ben je het wandelen wel wat zat en kost het steeds meer moeite. En zeker wanneer stress de kop op steekt, het leven een tijdje minder loopt, vallen we terug in oude gewoontes. Vaak net die gewoontes die je wilde veranderen. 

Het probleem van je gedrag veranderen terwijl de motivatie afneemt, is dat het niet meer vol te houden is. De treinkracht die je nog nodig hebt om door te zetten is enorm. Je moet jezelf forceren om je nieuwe patroon vast te houden. Soms zul je merken dat de excuses om het niet te doen zich op beginnen te stapelen.

minder motivatie

Als iets niet meer leuk is, kost het je wilskracht

Als je enthousiasme afneemt, heb je steeds meer doorzettingsvermogen nodig om je nieuwe gedrag vol te houden. We noemen het ook wel ‘wilskracht’ - dat je iets doet omdat je het echt wil.

Elk besluit dat je op een dag neemt, elke keer dat je bewust voor iets anders kiest, kost wilskracht. Als je heel enthousiast bent kost iets weinig wilskracht. Is je enthousiasme weg, dan kost het meer wilskracht. Op een gegeven moment is de balans weg. Je hebt meer wilskracht nodig dan er in je voorraad zit en eindigt met je oude gedrag. Gewoontes, goed of slecht, kosten namelijk nauwelijks wilskracht.

Als je ‘wilskracht’ op raakt, krijg je een opgebrand gevoel. Het kost steeds meer moeite om de veranderingen die je wil maken vol te houden. Misschien word je ook wel steeds strenger naar jezelf en negatiever. 

Het alternatief: Plezier en kleine stapjes

De kunst is dan ook, om van je goede voornemen een gewoonte te maken, zonder je wilskracht uit te putten. Op die manier kun jij je goede gewoonte volhouden, ook als je een keer geen zin hebt.

wandeling

De beste manier om dat te doen? Daar is veel over bekend gelukkig! Het werkt het best om iets te doen dat leuk is (want dat kost minder wilskracht). Daarom is Reducept bijvoorbeeld in ‘spelvorm’. Het maakt het veel makkelijker om te starten en kost daarmee minder moeite. Daarnaast helpt het om in kleine stapjes op te bouwen.

Het werkt het best om elke dag een heel klein doel te stellen. Zo klein, dat je het zo gepiept hebt. Mocht je meer willen doen, dan is dat geen probleem. Maar je verwacht van jezelf niet dat dit nodig is. Alleen als je merkt dat het makkelijk gaat, ga je lekker verder. Zo stel je 2-3 kleine doelen per dag, die je net zolang herhaalt totdat je merkt dat het automatismes worden. 

Meer weten of micro-gewoontes, motivatie, wilskracht en ons brein? Reducept leden kunnen gratis de webinar over dit onderwerp terugkijken!

Deel dit artikel